Türkiye genelinde ATM’lerde başlayan büyük kupür düzenlemesi, Alanya’da günlük yaşamı ve küçük esnafı doğrudan etkilemeye başladı. Bankaların ATM haznelerini ağırlıklı olarak 100 ve 200 TL’lik banknotlara ayırması nedeniyle kentte küçük kupür sıkıntısı büyürken, özellikle öğrenciler, emekliler ve mahalle esnafı zor durumda kaldı.
Alanya’da birçok ATM’de 10, 20 ve 50 TL’lik banknotların sistem dışı kalmasıyla birlikte vatandaşın çekebileceği en düşük tutar fiilen 100 TL’ye yükseldi. Bu durum, özellikle düşük bakiyeli hesap sahiplerinin parasına erişimini güçleştirirken, küçük ölçekli alışverişlerde para üstü krizini de beraberinde getirdi.
Günlük Harcamalar Aksadı
Alanya’da sabah simit alan vatandaş, dolmuş kullanan öğrenciler ve pazardan alışveriş yapan emekliler küçük banknot bulmakta zorlanıyor. Kent merkezindeki marketler, büfeler ve semt pazarlarında nakit alışverişin ritmi bozulurken, vatandaşlar çoğu zaman “bozuk yok” uyarısıyla karşılaşıyor.
Turizm sezonunun hareketlenmeye başladığı Alanya’da nakit dolaşımındaki bu sıkıntının özellikle yaz aylarında daha büyük bir soruna dönüşmesinden endişe ediliyor. Esnaf, turistlerin küçük tutarlı ödemelerinde para üstü vermekte zorlandıklarını belirtiyor.
Esnaf Sabahı Bozuk Para Arayarak Açıyor
Mahalle bakkalları, tekel bayileri, eczaneler ve pazarcılar gün boyunca para üstü yetiştirebilmek için çevredeki işletmelerden bozuk para toplamaya çalışıyor. Birçok esnafın mesaiye dükkân dükkân gezerek başladığı belirtiliyor.
Özellikle küsuratlı alışverişlerde yaşanan sorunlar zaman zaman vatandaş ile işletmeleri karşı karşıya getiriyor. Eczanelerde ilaç fiyat farkları, pazarlarda gramajdan kaynaklanan küçük tutarlar ve toplu taşımadaki nakit ödemeler sorun alanlarının başında geliyor.
“Gizli Enflasyon Etkisi Oluşturuyor”
Ekonomist Ahmet Karaoğlu, ATM’lerdeki banknot düzenlemesinin yalnızca teknik bir tercih olmadığını belirterek, bunun yüksek enflasyonun nakit sistemine doğrudan yansıması olduğunu ifade etti.
Karaoğlu değerlendirmesinde şu ifadeleri kullandı:
“ATM haznelerinin fiziki sınırı nedeniyle bankalar büyük kupürlere yöneliyor. Ancak bunun sokaktaki etkisi ciddi boyutta hissediliyor. Küçük tutarların yukarı yuvarlanması dar gelirli vatandaş için gizli enflasyon oluşturuyor. Özellikle öğrenciler ve emekliler düşük bakiyelerini çekemediği için mağduriyet yaşıyor.”
Uzmanlar, Alanya gibi nakit dolaşımının yoğun olduğu turizm kentlerinde küçük kupür krizinin çözülmemesi halinde yaz sezonunda ticari akışın daha da zorlaşabileceği uyarısında bulunuyor.
