İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yaş sebze ve meyve piyasasında fahiş fiyat iddialarına ilişkin yürütülen soruşturma Antalya'ya da uzandı. Soruşturma kapsamında 41 şüpheli hakkında gözaltı kararı verilirken, 22 ilde 109 adres için arama kararı alındı. Dosyada Antalya Büyükşehir Belediyesi Hal Müdürlüğünün kayıtlarının da incelendiği belirtildi.
ANTALYA HAL KAYITLARI İNCELENDİ
Örgütlü Suçlar Soruşturma Bürosunca yürütülen soruşturma kapsamında Rekabet Kurulu, Ticaret Bakanlığı ile İstanbul, Ankara, İzmir, Mersin ve Antalya Büyükşehir Belediyeleri Hal Müdürlüklerine müzekkere gönderildi.
Şüphelilerin yaş sebze ve meyve ticaretindeki işlem hacimlerine ilişkin hazırlanan raporların da soruşturma dosyasına eklendiği bildirildi. Böylece Antalya'daki hal ticaretine ilişkin kayıtlar da soruşturmanın incelenen verileri arasında yer aldı.
41 ŞÜPHELİ HAKKINDA GÖZALTI KARARI
Soruşturma kapsamında 41 şüpheli hakkında gözaltı kararı verilirken, ekiplerin 22 ilde toplam 109 adreste arama yapmasına karar verildi.
Vergi Denetim Kurulu tarafından savcılığın talebi üzerine gerçekleştirilen incelemelerde ise 1.029 çiftçinin beyanına başvuruldu. Çiftçilerden alınan ifadeler, tedarikçi şirketlerin defter ve belgeleriyle karşılaştırılarak değerlendirildi.
14 Temmuz 2026 ve 3 Eylül 2026 tarihli raporlarda bazı tedarikçilerin, üreticilerden satın aldıkları ürünleri gerçekte ödedikleri bedelden daha yüksek gösterecek şekilde müstahsil makbuzu düzenledikleri tespitine yer verildi.
FİYATLARIN YÜKSELTİLDİĞİ İDDİASI
Vergi inceleme raporlarında bazı şüphelilerin piyasadaki hakimiyetlerini kullanarak ürün arzını düşük, maliyetleri ise yüksek gösterdikleri belirtildi.
Tedarik zincirinin gereğinden fazla uzatıldığı yönündeki tespitlerin de yer aldığı raporlarda, bu yöntemlerle ürün fiyatlarının yukarı yönlü etkilenerek fahiş fiyat oluşumuna neden olunduğu değerlendirildi.
ÖLÜ KİŞİLER ADINA MAKBUZ
Soruşturma dosyasındaki dikkat çekici tespitlerden biri Ahmet Demir Gıda Nakliye Hayvancılık Et ve Süt Ürünleri Turizm Tekstil Sanayi ve Ticaret Limited Şirketine ilişkin oldu.
Şirketin 1 Ocak 2025 ile 31 Mart 2026 tarihleri arasında hayatını kaybetmiş bazı kişiler adına müstahsil makbuzu düzenlediği belirlendi. Raporda, bu kişilerin bir bölümünün 2014 ve 2016 yıllarında hayatını kaybettiği, makbuzlardaki tutarların ise kişi başına 29 bin ila 118 bin lira arasında değiştiği aktarıldı.
Essa Tarım Ürünleri Sanayi Ticaret Limited Şirketiyle ilgili incelemede de benzer bir tespit yapıldı. Şirketin 27 farklı kişi adına müstahsil makbuzu düzenlediği, bu kişilerin önemli bölümünün ise şirkete herhangi bir ürün satmadıklarını beyan ettikleri kaydedildi.
ÇİFTÇİLERDEN DİKKAT ÇEKEN İFADELER
Raporda yer alan üretici beyanları da ürünlerin gerçek satış bedelleri ile müstahsil makbuzlarında gösterilen tutarlar arasında farklılıklar bulunduğuna işaret etti.
Bigadiç Derin Tarım Ürünleri Yaş Sebze Meyve Hayvancılık Gıda Turizm Sanayi İthalat İhracat ve Pazarlama Ticaret Limited Şirketi tarafından adına 818 bin 125 liralık makbuz düzenlenen A.K., kapya biberini şirket adına hareket eden İsmail D.'ye sattığını belirtti.
A.K., ürünlerini kilogram başına en fazla 11,50 liradan sattığını ifade ederken, makbuzlarda ortalama kilogram fiyatının 18,70 lira olarak gösterildiğini söyledi.
C.S. ise adına 759 bin 776 liralık makbuz düzenlendiğini, ürünlerini 8-9 lira seviyesinden sattığını ancak belgelerde kilogram fiyatlarının 18,70 ile 23,95 lira arasında gösterildiğini beyan etti.
E.B. de adına toplam 1 milyon 236 bin 522 liralık makbuz düzenlenmesine rağmen bu belgelerden bilgisinin olmadığını, makbuzlarda yer alan kapya biberini üretmediğini ve herhangi bir firmaya satmadığını bildirdi.
MİLYONLARCA KİLOGRAMLIK UYUMSUZLUK
Essa Tarım hakkında hazırlanan raporda şirketin ticari kayıtları ile envanter bilgileri arasında da önemli miktarda fark bulunduğu belirtildi.
Şirketin 2026 yılının ilk üç ayında müstahsil makbuzları üzerinden 3 milyon 913 bin 600 kilogram, faturalar üzerinden ise 2 milyon 888 bin 124 kilogram sanayi tipi portakal aldığı kaydedildi. Aynı dönemde satış faturalarında 9 milyon 31 bin 731 kilogram portakal bulunduğu aktarıldı.
Dönem başındaki ticari mallar hesabının tamamının portakal stoku olduğu varsayılsa dahi yaklaşık 2 milyon 230 bin kilogramlık farkın açıklanamadığı belirtildi.
Raporda ayrıca şirketin Ocak-Mart 2026 döneminde fatura düzenleyerek toplam 13 milyon 488 bin 581 kilogram limon, mandalina, nar ve portakal sattığı, buna karşılık Hal Kayıt Sistemi'ne 8 milyon 384 bin 428 kilogram satış bildirdiği ifade edildi.
KAYITLARIN KARŞILAŞTIRILMASI İSTENDİ
Soruşturma dosyasındaki değerlendirmelerde yaş sebze ve meyve sektöründe farklı kurumların farklı amaçlarla tuttuğu kayıt sistemlerinin birbirinden bağımsız şekilde işlediğine dikkat çekildi.
Üretimden satış aşamasına kadar Tarım ve Orman Bakanlığının ÇKS, TÜKAS ve ÖKS kayıtları ile Ticaret Bakanlığının Hal Kayıt Sistemi ve Gelir İdaresi Başkanlığının müstahsil makbuzu ve fatura kayıtlarının birlikte değerlendirilmesi gerektiği belirtildi.
Tek bir kayıt sistemi üzerinden üretim, teslim, ticari dolaşım ve ödeme süreçlerinin tamamına ilişkin kesin sonuca ulaşmanın mümkün olmadığı vurgulanırken, farklı kurumların verilerinin karşılaştırılması gerektiği kaydedildi.
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının soruşturmayı tüm yönleriyle sürdürdüğü bildirildi.
