Hangi ilçelerin il olma teklifi Meclis'te, 82. il kim olacak?

MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin Türkiye’de il sayısının 81’den 100’e, ilçe sayısının ise 922’den 1000’e çıkarılmasını öngören “100 İl 1000 İlçe” projesini açıklaması, il olma beklentisi taşıyan büyük ilçeleri yeniden gündeme getirdi. Antalya’da Alanya ve Manavgat da öne çıkan yerleşim yerleri arasında bulunuyor.

Bahçeli’nin 1 Kasım’da yaptığı açıklamanın ardından Türkiye’nin idari haritasında kapsamlı değişiklik ihtimali tartışılmaya başlandı. Projede 19 yeni il ve 78 yeni ilçe kurulması hedeflenirken, hangi yerleşim yerlerinin bu kapsama alınacağı henüz açıklanmadı.

Nüfus, ekonomik gelişmişlik, coğrafi konum, stratejik önem ve kamu hizmetlerine erişim gibi ölçütlerin dikkate alınacağını belirten Bahçeli’nin açıklaması, uzun süredir il olmayı bekleyen ilçelerdeki beklentileri de artırdı.

İl Olması Beklenen 25 İlçe Gündemde

Haziran 2026’da basına yansıyan ve sosyal medyada geniş şekilde paylaşılan 25 ilçelik liste, yeni açıklamanın ardından yeniden gündeme geldi. Listede Marmara’dan Güneydoğu Anadolu’ya kadar farklı bölgelerden ilçeler bulunuyor.

Marmara Bölgesi: Çorlu, Bandırma, Edremit ve Lüleburgaz.

Ege Bölgesi: Fethiye, Nazilli ve Akhisar.

Akdeniz Bölgesi: Alanya, Manavgat, Tarsus, İskenderun ve Kozan.

İç Anadolu Bölgesi: Polatlı ve Konya Ereğli.

Karadeniz Bölgesi: Karadeniz Ereğli ve Ünye.

Doğu ve Güneydoğu Anadolu: Siverek, Elbistan, Kahta, Ergani, Midyat, Cizre, Erciş ve Yüksekova.

Bursa’nın İnegöl ilçesi de sanayi kapasitesi ve nüfusuyla il olma tartışmalarında öne çıkan merkezler arasında yer alıyor.

Ancak 25 ilçelik liste, MHP’nin resmî aday listesi değil. Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı Dezenformasyonla Mücadele Merkezi, 15 Haziran 2026’da söz konusu ilçelerin il yapılacağı yönündeki iddiaları yalanlamıştı.

Gebze, Alanya ve Tarsus Nüfusuyla Öne Çıkıyor

İl olma tartışmalarında nüfus büyüklüğü önemli göstergelerden biri olarak değerlendiriliyor. 2025 yılı Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi verilerine göre öne çıkan ilçelerin nüfusları şöyle:

Nüfus verileri, bazı ilçelerin mevcut birçok ilden daha kalabalık olduğunu ortaya koyuyor. Ancak nüfusun tek başına il statüsü kazanmak için yeterli olmadığı, ekonomik kapasite ve kamu hizmetlerine erişim gibi kriterlerin de değerlendirmeye alınacağı belirtiliyor.

Gebze İçin Meclis’te Kanun Teklifi Var

Kocaeli’nin Gebze ilçesi, 414 bin 960 kişilik nüfusuyla il olma tartışmalarının öne çıkan merkezlerinden biri. Türkiye’nin önemli sanayi ve üretim bölgeleri arasında bulunan Gebze’nin il yapılması için 30 Eylül 2026’da TBMM’ye kanun teklifi sunuldu.

2/3899 esas numaralı teklif, Gebze’nin Kocaeli’den ayrılarak bağımsız il olmasını öngörüyor. Teklif, TBMM İçişleri Komisyonunda bulunuyor.

Tarsus ve İnegöl İçin Teklifler Sunuldu

Mersin’in Tarsus ilçesinin il yapılması amacıyla 17 Haziran 2026’da TBMM Başkanlığına 2/3733 esas numaralı kanun teklifi verildi. 358 bin 510 nüfusa sahip Tarsus; tarım, sanayi, lojistik ve ticaret faaliyetleriyle bölgesel merkez konumunda bulunuyor.

Bursa’nın İnegöl ilçesi için ise 29 Ocak 2024 tarihli 2/1969 esas numaralı kanun teklifi bulunuyor. Teklifte İnegöl adıyla yeni bir il kurulması ve idari teşkilatının oluşturulması amaçlanıyor.

Her iki teklif de henüz yasalaşmadı.

Ereğli İçin MHP’den İl Teklifi

Konya’nın Ereğli ilçesi için MHP Konya Milletvekili Konur Alp Koçak tarafından 25 Şubat 2026’da TBMM’ye kanun teklifi sunuldu.

2/3556 esas numaralı teklif, Ereğli’nin il statüsüne yükseltilmesini ve üç yeni ilçenin kurulmasını öngörüyor. Buna göre Aziziye, Belkaya ve Zengen mahallelerinin yeni kurulacak Ereğli iline bağlı ilçelere dönüştürülmesi isteniyor.

Ereğli’nin il yapılmasına yönelik 16 Eylül 2026’da başka bir kanun teklifi daha sunuldu. İki teklif de henüz yasalaşmadı.

Akşehir İçin De Kanun Teklifi Verildi

Konya’da il olma talebi bulunan ilçeler arasında Akşehir de yer alıyor. Akşehir’in il yapılması amacıyla 9 Ekim 2026’da TBMM Başkanlığına 2/3944 esas numaralı kanun teklifi sunuldu.

Teklifte Akşehir adıyla yeni bir il kurulması ve buna bağlı idari teşkilatın oluşturulması amaçlanıyor. Akşehir, basına yansıyan 25 ilçelik listede bulunmasa da hakkında Meclis’e kanun teklifi sunulan yerleşim yerleri arasında yer alıyor.

Yeni İlçe Olması Önerilen Yerler

“100 İl 1000 İlçe” projesinin diğer önemli başlığı ise 78 yeni ilçenin nerelerde kurulacağı. Bahçeli, ilçe yapılması uygun görülen beldeler üzerinde çalışma yürütüldüğünü açıklarken yerleşim yerlerinin isimlerini paylaşmadı.

Buna karşılık TBMM kayıtlarında yeni ilçe kurulmasına yönelik farklı teklifler bulunuyor.

• Kayseri: Erkilet ve Gesi adlarıyla iki yeni ilçe kurulması için MHP milletvekilleri Mustafa Baki Ersoy ve İsmail Özdemir tarafından 9 Nisan 2026’da ayrı teklifler sunuldu. Teklifler 2/3642 ve 2/3641 esas numaralarını taşıyor.

• İzmir: MHP İzmir Milletvekili Tamer Osmanağaoğlu, 15 Ekim 2026’da Dokuz Eylül adıyla yeni bir ilçe kurulmasını teklif etti. 2/3956 esas numaralı teklifte ilçenin merkezinin Kemalpaşa Mahallesi olması öngörülüyor.

• Kahramanmaraş: Ilıca adıyla yeni bir ilçe kurulması için 14 Kasım 2025’te 2/3372 esas numaralı teklif sunuldu. Teklifin ilk imza sahibi CHP Kahramanmaraş Milletvekili Ali Öztunç.

• Konya: Ereğli’nin il yapılmasına ilişkin teklifte Aziziye, Belkaya ve Zengen’in ilçe statüsüne çıkarılması da yer alıyor.

Böylece TBMM’ye sunulan tekliflerde adı açıkça geçen yedi yeni ilçe önerisi bulunuyor: Erkilet, Gesi, Dokuz Eylül, Ilıca, Aziziye, Belkaya ve Zengen.

Bu tekliflerin tamamının Bahçeli’nin açıkladığı 78 ilçelik projeye dahil edildiğine ilişkin doğrulanmış bir bilgi bulunmuyor.

400 Belde Belediyesinin Statüsü Değişebilir

Bahçeli’nin paylaştığı İçişleri Bakanlığı verilerine göre Türkiye’de 400 belde belediyesi bulunuyor. İlçe yapılması uygun görülen beldeler için kanun teklifi hazırlanabileceğinin açıklanması, bu yerleşimlerin geleceğini de tartışmaya açtı.

Bir beldenin ilçe statüsüne yükseltilmesi, yalnızca belediye adının değiştirilmesiyle sınırlı kalmıyor. Yeni ilçenin kurulması halinde kaymakamlık ve ilçe düzeyindeki kamu kurumlarının oluşturulması, idari sınırların yeniden belirlenmesi gerekiyor.

Yeni ilçeler mevcut beldelerin statüsünün yükseltilmesiyle kurulabileceği gibi büyükşehirlerde mahalle statüsüne dönüştürülmüş eski beldeler veya mevcut ilçelerden ayrılacak yerleşim alanları üzerinden de oluşturulabilir.

100 Bin Nüfus ve 30 Kilometre Şartı Var mı?

Yeni il tartışmalarında uzun süredir en az 100 bin nüfus ve il merkezine en az 30 kilometre uzaklık ölçütleri gündeme getiriliyor. Ancak bu iki kriterin yeni il kurulması için kesin ve tek başına yeterli yasal şartlar olduğu yönündeki değerlendirmeler, Bahçeli’nin son açıklamasında yer almadı.

Bahçeli; nüfusun yanı sıra ekonomik gelişme potansiyeli, coğrafi konum, stratejik önem ve kamu hizmetlerine erişim gibi ölçütlerin dikkate alınacağını belirtti.

Bu nedenle nüfusu 100 bini aşan veya il merkezine uzak olan her ilçenin otomatik olarak il statüsü kazanacağına ilişkin bir durum bulunmuyor.

Türkiye’nin Son Yeni İli Düzce Oldu

Projenin hayata geçirilmesi halinde Türkiye’nin mülki idare yapısında kapsamlı değişiklikler yapılması gerekecek. Yeni illerde valilik, emniyet, sağlık ve millî eğitim müdürlükleri gibi kamu kurumlarının teşkilatlanması gündeme gelecek.

İl sınırlarının değişmesi, mevcut ilçelerin bağlı oldukları illerin yeniden belirlenmesine de yol açabilecek. Belediye statüleri, kamu yatırımları, bütçe planlaması, seçim çevreleri ve milletvekili dağılımı gibi alanlarda da yeni düzenlemeler gerekebilecek.

Türkiye’de il sayısı, 1999 yılında Düzce’nin il statüsüne yükseltilmesiyle 81’e ulaşmıştı. Bahçeli’nin açıkladığı proje hayata geçirilirse 27 yıl sonra il sayısında ilk kez kapsamlı bir artış yaşanacak.

Gözler 19 İl ve 78 İlçenin Listesinde

Alanya, Manavgat, Tarsus, Gebze, Çorlu ve İnegöl gibi büyük ilçeler nüfus ve ekonomik kapasiteleriyle il olma tartışmalarında öne çıkıyor. Doğu ve Güneydoğu Anadolu’daki bazı ilçeler ise coğrafi konum ve kamu hizmetlerine erişim başlıklarıyla gündeme geliyor.

TBMM’de Gebze, Tarsus, İnegöl, Ereğli ve Akşehir’in il yapılmasına yönelik kanun teklifleri bulunuyor. Erkilet, Gesi, Dokuz Eylül, Ilıca, Aziziye, Belkaya ve Zengen için de yeni ilçe kurulması önerileri Meclis gündemine taşınmış durumda.

Ancak bu tekliflerin hiçbiri henüz yasalaşmadı. MHP’nin 100 il ve 1000 ilçe hedefinin nihai listesi de açıklanmış değil. Türkiye’nin idari haritasında değişiklik yapılabilmesi için ilgili yasal düzenlemelerin hazırlanması ve TBMM’de kabul edilmesi gerekiyor.