Almanya’da düzenlenen “Yılın Zehirli Bitkisi” oylamasında, Türkiye’de özellikle yaz aylarında sık tüketilen taze fasulye dikkat çeken bir sonuçla 2026 yılının zehirli bitkisi seçildi. Hamburg’daki Wandsbek Botanik Özel Bahçesi tarafından düzenlenen oylamada bahçe fasulyesi (Phaseolus vulgaris) 516 oyla birinci oldu.
Çiğ tüketildiğinde risk taşıyor
Taze fasulye ve Phaseolus türündeki bazı baklagiller, fasin (phasin) adı verilen zehirli bir lektin içeriyor. Bu madde özellikle fasulye çiğ veya yeterince pişirilmeden tüketildiğinde etkili olabiliyor.
Wandsbek Botanik Özel Bahçesi'nin açıklamasına göre fasin, alyuvarların kümelenmesine yol açabiliyor. Zehirlenme belirtileri genellikle tüketimden birkaç saat sonra ortaya çıkarken bulantı, karın ağrısı, kusma ve ishal görülebiliyor. Ağır vakalarda ise daha ciddi belirtiler ortaya çıkabiliyor.
Yeterli pişirme toksini etkisizleştiriyor
Uzmanların verdiği bilgiye göre fasulyenin uygun şekilde pişirilmesi, fasin maddesini etkisiz hale getiriyor. Wandsbek Botanik Özel Bahçesi, fasulyelerin 100 derece sıcaklıkta en az 10-15 dakika kaynatılmasını öneriyor. Kısa süreli haşlama veya yalnızca buharda pişirme yeterli olmayabiliyor.
Bu nedenle taze fasulyenin çiğ ya da az pişmiş şekilde tüketilmemesi önem taşıyor. Özellikle çiğ fasulye tüketiminin zehirlenme riski oluşturabileceği belirtiliyor.
Amaç panik değil, farkındalık
Hamburg Wandsbek Botanik Özel Bahçesi tarafından düzenlenen “Yılın Zehirli Bitkisi” seçiminin amacı, bitkilerin tamamen ortadan kaldırılmasını değil, içerdikleri toksik maddeler konusunda farkındalık oluşturmayı hedefliyor. 2026 seçiminin ardından yapılan açıklamada da insanların zehirli bitkilerin özellikleri konusunda bilinçlendirilmesinin amaçlandığı belirtildi.
