Şeker hastalığı olarak bilinen diyabet, çocukluk döneminden doğurganlık çağına, çalışma yaşamından ileri yaşlara kadar hayatın tüm evrelerinde bireyleri etkileyebilen önemli bir sağlık sorunudur. Dünyada 830 milyondan fazla hasta diyabetle yaşamaktadır. Bu sayı 1990’a göre dört kat artmıştır. Bu kişilerin yarısından fazlası düzenli ilaç kullanmamaktadır. 2021 yılında diyabet ve diyabet ilişkili böbrek hastalıkları 2 milyondan fazla ölüme yol açmıştır. Maalesef ki, Türkiye obezite ve diyabet sıklığında Avrupa’da en önlerdedir.
Dünya Sağlık Örgütü’nün bu yılki Dünya Diyabet Günü teması olan “Yaşam Evreleri Boyunca Diyabet”, her yaş grubu için hastalık hakkında farkındalığın arttırılmasını, tanı ve tedavi imkanlarının genişletilmesini gerektirmektedir. Bu konuda yapılan etkinlikler, diyabetin önlenmesi, yönetimi ve genel iyilik hâlinin yaşam boyu ele alınmasının önemine dikkat çekmektedir. Diyabet, yaşamın her döneminde görülebilir. Çocukluktan yaşlılığa kadar diyabetin önlenmesi ve yönetimi, hayatın tüm evrelerini kapsayacak şekilde bütüncül olmalıdır. Diyabetle yaşayan bireylerin kendi bakımını güçlendiren destekleyici uygulamalar, her yaşta büyük önem taşır. Dünya Diyabet Günü, diyabetin küresel ölçekte önemli bir halk sağlığı sorunu olduğuna dikkat çekmek için önemli bir fırsattır. Diyabetle yaşayan kişilere destek olmak, bilgi paylaşmak ve farkındalığı artırmak hepimizin sorumluluğudur.
2022 yılında Dünya Sağlık Örgütü Üye Devletleri, 2030 yılına kadar ulaşılması hedeflenen beş küresel diyabet bakım hedefi belirlemiştir: Diyabetli bireylerin %80’inin tanı alması, Tanı almış bireylerin %80’inde kan şekeri kontrolünün sağlanması, Tanı almış bireylerin %80’inde kan basıncının kontrol altında olması, 40 yaş ve üzeri diyabetli bireylerin %60’ının statin tedavisi alması, Tip 1 diyabetli bireylerin tamamının uygun fiyatlı insülin ve kan şekeri ölçüm imkânına erişmesi hedeflenmektedir.
Bu yılın diyabet teması: diyabetin her yaş grubunu etkileyebileceğini ve sürekli dikkat gerektirdiğini bir kez daha hatırlatmaktadır. Sağlıklı yaşam alışkanlıkları, düzenli kontroller ve kişisel bakım, diyabetin yönetiminde büyük fark oluşturmaktadır. Sigara ve alkol gibi bağımlılık oluşturuculardan uzak durmak diyabet için koruyucu bir önlem olabilir. Ayrıca doğal, dengeli ve sağlıklı beslenmek en önemli koruyucu yaşam tarzı uygulamalarının başında gelmektedir. Geliniz, diyabet farkındalığını artırmak ve diyabetle yaşayan tüm bireyleri desteklemek için hep birlikte çaba gösterelim. Hepsinden de önemlisi doğal ve sağlıklı beslenerek, işlenmiş gıdalardan kaçınarak, hareketliliği arttırıp, egzersiz ve sporu yaygınlaştırarak diyabeti önlemeye dönük çalışalım.
