Merhabalar, bu gün Kültür Bakanlığından emekli ud sanatçısı Sayın Tandoğan Başkurt Hocamın kaleminden dökülmüş bir yazıyla karşınızdayım. Türk Müziğimizde ‘’Fasıl nedir ?’’ sorusunun cevabı… Sayın hocama saygı ve sevgilerimle…
Klasik Türk müziğinde, aynı makamda ve çeşitli formalardaki eserlerin, birtakım kurallar çerçevesinde, birbirine bağlanarak çalınıp söylenmesiyle meydana gelen bir toplu icra şeklidir.
Klasik fasıl’da sıralama, taksim, peşrev, kâr, I. beste, II. beste, ağır semâî, yürük semâî ve saz semâîsidir.
19.yüzyıl sonlarından itibaren, şarkı formunun çok popülerlik kazanmasıyla birlikte, geleneksel klasik fasıl yerini, ağîrdan başlayarak, belli usûl sıralanmasıyla gittikçe hareketlenen ritimlerdeki şarkılara bırakmıştır. Zamanla bunlara longa, sirto, oyun havası ve türkü formunda eserler de ilave edilmiştir.
Fasıl’da en önemli konulardan biri, “koda” denilen bir aranağme çalınarak, eserlerin birbirine bağlanmasıdır.
Günümüzde fasıl sıralaması, genellikle; peşrev, ağır aksak, sengin semâî, devr-i hindî, Türk aksağı, aksak, düyek, taksim, curcuna, yürük semâî, semâî, aksak ve saz semâîsi şeklinde yapılmaktadır.
Fasıl heyetinde enstrümanı çalanlara sazendê, okuyanlara ise hanende denir.