"Egzamam var, ne yemeliyim?" Bu soru, meslek hayatımda en sık karşılaştığım beslenme sorularından biri. Ciltte görülen kaşıntı, kızarıklık ve kuruluğun yalnızca kullanılan kremlerle değil, yaşam tarzı ve beslenme alışkanlıklarıyla da ilişkili olabileceğini biliyoruz.
Egzama; genetik yatkınlık, bağışıklık sistemi, çevresel faktörler ve beslenme alışkanlıklarının birlikte rol oynadığı kronik bir cilt hastalığıdır. Her ne kadar egzamayı tamamen iyileştiren mucize bir beslenme modeli olmasa da doğru beslenme alışkanlıkları, belirtilerin hafiflemesine ve atakların daha iyi yönetilmesine katkı sağlayabilir.
Egzaması Olanlar Nasıl Beslenmeli?
Her egzama hastasının tetikleyicisi farklı olabilir. Bu nedenle kulaktan dolma yasak listeleri yerine, bireysel değerlendirme yani kişiye özel beslenme protokolüyle ilerlemek yapılması en doğru yaklaşımdır. Genel olarak değerlendirmek gerekirse;
Sebze ve meyveler; içerdiği vitaminler, mineraller ve antioksidanlar sayesinde vücuttaki inflamasyonun azalmasına destek olabilir. Özellikle koyu yeşil yapraklı sebzeler, brokoli, havuç, kırmızı-mor meyveler ve diğer renkli sebzeler sofralarda daha sık yer almalıdır.
Somon, uskumru ve sardalya gibi yağlı balıklar ile ceviz ve keten tohumu omega-3 yağ asitleri açısından zengindir. Düzenli tüketilmeleri, inflamatuvar sürecin dengelenmesine katkı sağlayabilir.
Bağırsak sağlığı desteklenmelidir. Günümüzde bağırsak mikrobiyotası ile cilt sağlığı arasındaki ilişkiyi ortaya koyan çalışmalar giderek artmaktadır. Yoğurt ve kefir gibi fermente besinler ile yulaf, soğan, sarımsak, pırasa ve muz gibi prebiyotik kaynakları bağırsak dostu beslenmeyi destekleyebilir.
Hangi Besinler Egzamayı Tetikleyebilir?
Her birey için geçerli olmasa da bazı kişilerde aşağıdaki besinler egzama belirtilerini artırabilir:
- İnek sütü ve süt ürünleri
- Yumurta
- Yer fıstığı ve diğer kabuklu yemişler
- Soya
- Buğday
- Deniz ürünleriAncak bu besinler, yalnızca şüphe üzerine veya internetten edinilen bilgilerle diyetten çıkarılmamalıdır. Gereksiz eliminasyon diyetleri; vitamin ve mineral eksikliklerine, özellikle çocuklarda büyüme ve gelişme sorunlarına yol açabilir. Bu nedenle eliminasyon diyetleri mutlaka hekim ve diyetisyen kontrolünde uygulanmalıdır.
Egzamada amaç tek tek besinleri suçlamak değil, kişiye özel, dengeli ve sürdürülebilir bir beslenme düzeni oluşturmaktır. Unutmayın; cildiniz, bedeninizin aynasıdır. Ona iyi bakmanın yolu yalnızca doğru kremi kullanmaktan değil, doğru beslenmekten de geçer.
Diyetisyeninizin Notu: "Egzamada mucize besin ya da mucize diyet yoktur. Önemli olan, bireyin tetikleyicilerini doğru belirlemek, bağırsak ve bağışıklık sistemini destekleyen dengeli bir beslenme planı oluşturmaktır."